سنجش ضریب درگیری محتوای کتاب مطالعات اجتماعی پایه چهارم ابتدایی بر مبنای الگوی ویلیام رومی
کد مقاله : 1156-NCSSE7-FULL (R2)
نویسندگان
سعید رومانی1، راضیه ندری *2، حدیث محمدی3، زینب ندری3
1استادیار فرهنگیان
2دانشجوی دکتری، دانشگاه لرستان
3معلم آموزش و پرورش
چکیده مقاله
هدف این پژوهش، تحلیل میزان فعال بودن محتوای کتاب مطالعات اجتماعی پایه چهارم ابتدایی با استفاده از روش کمّی ویلیام رومی بود. روش پژوهش، تحلیل محتوای کمّی با الگوی ویلیام رومی و جامعه آماری، متن کتاب مذکور تدوین شده در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۲ بود، که به صورت درس به درس تحلیل شد. یافته‌ها نشان داد که ضریب درگیری کل کتاب 15/0 است که پایین‌تر از حد مطلوب استاندارد (4/0) می‌باشد. از کل واحدهای تحلیل‌شده، حدود ۸7 درصد در مقوله‌های غیرفعال (بیان حقایق، اصول کلی و پرسش با پاسخ فوری) و تنها حدود 13 درصد در مقوله‌های فعال (پرسش‌های نیازمند تجزیه‌وتحلیل و سؤالات باز) قرار گرفتند. این نتایج بیانگر آن است که محتوای این کتاب، رویکردی غالباً غیرفعال، روایی و انتقال‌محور دارد و فرصت کمتری برای درگیرسازی فعال و تفکر نقادانه دانش‌آموزان ایجاد می‌کند. با توجه به نقش محوری آموزش مطالعات اجتماعی در هویت‌یابی و تربیت شهروندی، بازنگری در شیوه ارائه محتوا و ادغام عناصر فعال‌ساز (مانند پرسش‌های میانی، تکالیف پژوهشی کوتاه و فعالیت‌های کشف‌محور) در بطن متن اصلی درس به مؤلفان و برنامه‌ریزان درسی پیشنهاد می‌گردد. همچنین انجام پژوهش‌های مشابه بر روی دیگر بخش‌های کتاب و نیز تلفیق این روش با تحلیل کیفی برای بررسی ابعاد پنهان محتوا، به پژوهشگران آینده توصیه می‌شود.
کلیدواژه ها
تحلیل محتوا، ویلیام رومی، مطالعات اجتماعی، آموزش ابتدایی، ضریب درگیری.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر